Wonen op de Noordschil: een nieuw Baarns drama?

Vorige maand besloot een overgrote raadsmeerderheid te onderzoeken welke maatregelen er getroffen zouden kunnen worden om wonen op de Noordschil te rechtvaardigen. De BOP heeft zich tegen zo’n onderzoek uitgesproken en wij leggen u uit waarom wij hier dwars lagen en liggen.

Toen in 2007 het toenmalige college met het plan op de proppen kwam woningen te bouwen op de Noordschil, zorgde dat bij de BOP direct voor opgetrokken wenkbrauwen, omdat toen al bekend was dat wonen langs een autosnelweg grote gezondheidsrisico’s met zich meebrengt. Het college en een meerderheid van de raad lieten die risico’s buiten beschouwing en gaven het sein ‘stenen stapelen’. Dat het daar niet van kwam had te maken met de internationale financiële crisis, die in ons land zorgde voor het instorten van de woningbouwmarkt.

Nu wat dit betreft de zon weer is doorgebroken is het begrijpelijk dat projectontwikkelaar W&F Investments het oude plan weer van stal heeft gehaald. Werd de BOP tien jaar geleden nog verguisd vanwege haar opstelling, in de loop van de jaren leek het tot meerdere partijen te zijn doorgedrongen dat wonen op de Noordschil echt geen goede zaak zou zijn. Als u de verkiezingsprogramma’s van 2014 van enkele partijen er nog eens op naslaat stuit u op interessant leesvoer. Zo meldde het CDA onder het kopje concrete doelen: “Woningbouw in verkeers-intensieve gebieden, waar de geluids- en luchtkwaliteit een twijfelachtig niveau hebben, moet voorkomen worden. Dit geldt bijvoorbeeld voor de locatie Noordschil.” D66 liet weten: “Op de Noordschil kan alleen woningbouw plaatsvinden als de fijnstofbelasting geen gevaar oplevert voor de volksgezondheid.”

Opvallend genoeg noemde een partij als GroenLinks wonen op de Noordschil in het geheel niet in haar verkiezingsprogramma. Ook de PvdA besteedde er geen letter aan. Misschien niet verwonderlijk voor een partij bij wie alleen de macht van het getal geldt als het om nieuwbouwwoningen gaat.

In de afgelopen jaren is er over de schadelijkheid van de diverse vormen fijnstof steeds meer bekend geworden. Was het tien jaar geleden vooral het fijnstof PM10 dat de aandacht voor zich opeiste, nu zijn het de nóg fijnere varianten van fijnstof die aanleiding geven tot zorgen. Zo geldt er in ons land sinds 2015 de norm van 25 µg/m3 voor het fijnstof PM2.5. Let wel, ook hier is geen sprake van een gezonde norm. In de VS geldt een norm van 12 µg/m3 en de WHO hanteert als bovengrens 10 µg/m3. Tel daar nog eens bij op dat onder wetenschappers steeds meer ongerustheid bestaat over het zeer schadelijke ultra fijnstof PM0.1 en roet. Onder de boosdoeners bevindt zich het (vracht-)auto verkeer op autosnelwegen. Het onderzoeksbureau Royal HaskoningDHV liet onlangs nieuwe rekenmodellen los op de situatie langs de A1 en gaf aan dat de concentraties fijnstof zijn opgebouwd uit de grootschalige achtergrondconcentraties en dat er vrijwel in heel Baarn sprake zou zijn van concentraties die boven de WHO-norm liggen. Dat mag zo zijn, maar in de rapportage van de onderzoekers staat ook te lezen dat er langs wegen sprake is van pieken veroorzaakt door het wegverkeer.

Voor de BOP staat het vast – metingen en berekeningen laten dat zien – dat er langs de A1 sprake is van concentraties fijnstof die de normen van de WHO te boven gaan. En dan laten we de overschrijding van het geluidsniveau ter plaatse nog maar even buiten beschouwing. Op haar website stelt GroenLinks dat inzake woningbouw op de Noordschil ‘een norm een norm is’ en dat gelet daarop wonen op de Noordschil een utopie is. Voor de BOP is het de vraag waarom GroenLinks haar fiat heeft gegeven aan het instellen van nader onderzoek. Op haar website schrijft GroenLinks: “Omdat we niet lichtzinnig een grote woningbouwlocatie willen afschrijven. We hebben de komende tijd nou eenmaal een flink aantal nieuwe woningen nodig. Als het door een combinatie van voortvarend milieubeleid, technologische ontwikkelingen en onorthodoxe maatregelen op den duur toch zou kunnen lukken om te voldoen aan de WHO-normen voor fijnstof en geluid, is woningbouw op de Noordschil voor ons bespreekbaar. Nader onderzoek moet aantonen of dat realistisch is.” 

Natuurlijk is ook de BOP van mening dat als er in de toekomst sprake zou zijn van een situatie dat er wél veilig gewoond kan worden op de Noordschil, er geen bezwaar zou zijn daar woningen te bouwen. Maar het is niet realistisch daar nu al op vooruit te lopen…

Misschien mag dit duidelijk zijn: het is de wens van het college, de coalitiepartijen en de PvdA woningen te bouwen op de Noordschil en daar is het ganse streven op gericht! Lees wat het college meldt in zijn voorstel onder het kopje risico’s: “Aangezien de samenwerkingsovereenkomst tussen gemeente Baarn en W&F een nog steeds geldend contract is, buiten het feit dat er inhoudelijk door beide partijen is geconstateerd dat van de gemaakte afspraken uit 2010 van dit contract aanpassing behoeft, staat het de raad niet vrij om zonder meer te beslissen dat woningbouw niet mogelijk gemaakt moet worden indien luchtkwaliteit en geluid niet zouden voldoen aan WHO-richtlijnen of –inzichten, behoudens voor zover daarvoor een wettelijke basis kan worden aangewezen. Voor zover op grond van rechterlijke beslissingen en bestemmingsplannen is na te gaan is die wettelijke basis er momenteel niet. Dat neemt niet weg dat WHO-richtlijnen over luchtkwaliteit en geluid wel een rol zouden kunnen spelen bij de vaststelling van bestemmingsplannen. Dat is uiteindelijk een keuze en een bevoegdheid van uw raad.”

De BOP hecht eraan te beklemtonen dat zij zich vanaf het allereerste begin heeft uitgesproken tegen woningbouw op de Noordschil. En als we het dan toch over de verkiezingen hebben, dan is het duidelijk dat er wel degelijk wat te kiezen valt in maart 2018. Bent u vóór woningbouw op de Noordschil, dan is er keuze te over. Kiest u voor een nuchter ‘neen’, dan rest u eigenlijk maar één keuze…

Kees Koudstaal